ปูนตราเสือ

  • ชื่อ
    พ.ศ.2487 การต่อสู้ดิ้นรนช่วงสงครามเอเชียบูรพา : ผลกระทบการผลิตและการจำหน่าย
    รายละเอียด :
    การผลิตปูนซีเมนต์ออกจำหน่ายของบริษัทปูนซิเมนต์ไทย จำกัด เริ่มต้นขึ้นตั้งแต่ปี พ.ศ.2458 และเริ่มเป็นที่ยอมรับของตลาดมากขึ้นจากผลกระทบของสงครามโลกครั้งที่ 1 ซึ่งทำให้การนำเข้าปูนซีเมนต์จากต่างประเทศลดจำนวนลงไปมาก หลังจากนั้นบริษัทปูนซิเมนต์ไทย จำกัด ได้กลายเป็นผู้ผลิตรายใหญ่รายเดียวในประเทศ (โดยมีสัดส่วนการนำเข้าปูนซีเมนต์จากต่างประเทศแต่ละปีไม่เกิน 8% ของปริมาณปูนซีเมนต์ที่บริษัทฯ จำหน่ายได้ในปีเดียวกัน) โดยมีปูนซีเมนต์เหลือใช้ภายในประเทศแต่เพียงเล็กน้อย ยกเว้นปี พ.ศ.2460 - 2463 ที่มีการส่งปูนซีเมนต์ออกไปขายที่สิงคโปร์ ปีนัง และภาคเหนือของมาเลเซีย

    ยอดการจำหน่ายปูนซีเมนต์เพิ่มขึ้นต่อเนื่องหลังจากสงครามโลกครั้งที่ 1 แต่ก็ต้องมาเจอกับภาวะเศรษฐกิจตกต่ำในปี พ.ศ.2473 - 2476 จากนั้นยอดการจำหน่ายปูนซีเมนต์ได้เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง จนถึงปี พ.ศ.2483 ก่อนที่ยอดจำหน่ายเริ่มตกต่ำลง

    ในปี พ.ศ.2486 รัฐบาลได้เข้าควบคุมการจำหน่ายปูนซีเมนต์ เพื่อมิให้กองทัพญี่ปุ่นเข้ามาควบคุมการจำหน่ายและใช้ประโยชน์จากปูนซีเมนต์ที่ผลิตได้ อย่างไรก็ตามการกำหนดราคากระทำโดยคณะกรรมการของบริษัทปูนซิเมนต์ไทย จำกัด อยู่มีหลักฐานว่า แม้ยอดจำหน่ายจะลดลงเนื่องจากขาดแคลนวัตถุดิบ แต่ก็มีการปรับราคาปูนซีเมนต์อย่างน้อย 2-3 ครั้งในช่วงสงคราม จากรายงานของบริษัทปูนซิเมนต์ไทย จำกัด แม้ว่ายอดขายจะลดลงไปมาก โดยเฉพาะการที่โรงงานถูกทิ้งระเบิด ทำให้การผลิตหยุดชะงักช่วงหนึ่ง แต่กำไรของบริษัทปูนซิเมนต์ไทย จำกัด ยังมีอยู่ มีการจ่ายเงินปันผลอย่างปกติทุกปี ในช่วงสงครามในวงเงินไม่แตกต่างจากช่วงก่อนสงครามเลย

    ฉะนั้นหลังจากสงครามสิ้นสุดลง ซึ่งมีการฟื้นตัวอย่างรวดเร็ว ใช้เวลาไม่ถึง 5 ปี สามารถเพิ่มยอดจำหน่ายได้มากกว่ายอดจำหน่ายสูงสุดของบริษัทฯ ที่เคยทำได้ก่อนหน้านั้นในปี พ.ศ.2486

    ผลกระทบโดยตรงและต่อเนื่องจากสงครามโลกครั้งที่ 2 กับบริษัทปูนซิเมนต์ไทย จำกัด คือความขาดแคลนวัตถุดิบ อะไหล่ และความเสียหายในกระบวนการผลิตปูนซีเมนต์ กล่าวคือ ถ่านหินจากเกาะสุมาตรา และแหล่งอื่น ๆ ในต่างประเทศ แร่ยิปซั่มจากเกาะไซปรัสและแหล่งอื่น ๆ ในต่างประเทศ ซึ่งอาศัยการขนส่งทางเรือและได้รับภัยอันตรายจากสงคราม สำหรับการขาดแคลนอะไหล่ในการซ่อมบำรุงรักษาเครื่องจักร สำหรับวัตถุดิบในประเทศก็ประสบความยุ่งยากในการขนส่งเช่นเดียวกัน

    ความพยายามปรับตัวของบริษัทปูนซิเมนต์ไทย จำกัด น่าศึกษา นอกจากจะผลิตปูนซีเมนต์ชนิดใหม่ที่เรียกว่า ปูนตราเสือ ซึ่งมีส่วนผสมของยิปซั่มลดลง ขณะเดียวกันก็มีการหลอมเหล็กโดยใช้เศษเหล็กเป็นวัตถุดิบและใช้ถ่านไม้เป็นเชื้อเพลิงจนนำไปใช้งานได้ นอกจากนี้การทิ้งระเบิดจากเครื่องบินของฝ่ายสัมพันธมิตรที่โรงงานบางซื่อในวันที่ 27 พฤศจิกายน พ.ศ.2487ได้ทำลายหม้อเผา 2 หม้อจากจำนวน 3 หม้อ นายช่างไทยแสดงความสามารถในการพึ่งตนเองด้วยการซ่อมหม้อเผาที่ชำรุดได้ แม้ว่าจาก 2 หม้อจะรวมกันเหลือเพียงหม้อเดียว

    เช่นเดียวกันด้านการค้าต่างประเทศ ซึ่งเริ่มลดลงตั้งแต่เกิดสงครามโลกขึ้นในทวีปยุโรปในปี พ.ศ.2482 เหลือเพียงการค้าหลักกับญี่ปุ่นภายหลังรัฐบาลไทยได้การประกาศสงครามกับฝ่ายสัมพันธมิตร นอกจากนี้รัฐบาลไทยต้องรับภาระการใช้จ่ายของกองทัพญี่ปุ่นที่อยู่ในประเทศไทยด้วย และทำให้เกิดการขาดแคลนสินค้าทั่วไปภายในประเทศ เกิดตลาดมืดที่สินค้ามีราคาสูงแต่หาซื้อได้ ในขณะที่มีสินค้าราคาควบคุมของรัฐบาลแต่หาซื้อไม่ได้ ทั้งนี้รวมทั้งปูนซีเมนต์ด้วย  
    ป้ายคำค้น :
    2487 , ขาดแคนวัตถุดิบ , ปูนตราเสือ